Introductie

Architect Henri le Grand - in de jaren dertig geassocieerd met Wim ten Bosch - heeft vooral veel winkelpuien ontworpen.

Gegevens

Voorna(a)m(en) Henri
Achternaam Le Grand
Geboortejaar 1903
Sterftejaar 1989
Geboorteplaats Amsterdam
Kwalificaties Architect, Ontwerper

Biografie

Henri le Grand stamde uit een milieu van Amsterdamse binnenhuisarchitecten. Zijn vader Napoleon le Grand (1857-1932) hield er een bloeiend atelier op na dat vooral in de jaren 1920 bekend was als 't Meubelhuis. Hij legde zich in die tijd toe op de productie van luxueuze meubels geïnspireerd op historische meubelstijlen, maar met een eigentijds accent. De handtekening van Napoleon le Grand is aangetroffen in het interieur van de familie Korijn, J.J. Viottastraat 36. Korijn was eigenaar van modeketen Etam.

De beide zoons van Napoleon, Simon en Henri, zullen door hun vader in het atelier opgeleid zijn. De meest vruchtbare periode van Henri lag vóór de Tweede Wereldoorlog, toen hij met zijn modieuze winkelverbouwingen een stempel heeft gedrukt op de belangrijkste winkelstraten in Amsterdam, Den Haag en Rotterdam. Winkelarchitectuur is uit de aard van het bedrijf bijzonder modegevoelig, dit geldt niet alleen voor de interieurs, maar ook voor de etalagebouw, de belettering en de verlichting van de onderpui. Vandaar dat weinig van zijn werk is overgebleven. Daar komt nog bij dat Henri Le Grand een sterke voorkeur aan de dag heeft gelegd voor het bekleden van de winkelpuien met het kwetsbare travertijn.

In de periode tussen 1925 en 1930 was Henri le Grand geassocieerd met de architect Wim ten Bosch Het is moeilijk om de mate van samenwerking te reconstrueren en uit maken wie nu precies waarin het meest de hand heeft gehad. Het duo Ten Bosch en Le Grand was gespecialiseerd in winkels en cafés. Mogelijk maar één van hun scheppingen op dit gebied heeft de tand des tijds doorstaan, namelijk de onderpui op de hoek Eerste Helmersstraat-Constantijn Huygensstraat in Amsterdam. Aanvankelijk was dit een winkel. Bij de verbouwing tot café Koch (mogelijk in eerste instantie in 1928, maar het huidige uiterlijk dateert van iets later, vermoedelijk 1933) werd een art deco pui met natuurstenen gevelbekleding aangebracht, evenals opmerkelijk glas-in-lood. Bij deze en een aantal andere interieur- en onderpuiverbouwingen (Huf ca.1926, Peugeot Garage 1926, de lunchroom VAMI 1927, café Rijntalder 1929) had vermoedelijk Le Grand als specialist op dit gebied een belangrijke inbreng. Dit vermoeden wordt gestaafd door het feit dat, na de ontbinding van het bureau, Le Grand hoofdzakelijk voor Huf en Etam werkzaam is gebleven. Projecten van Ten Bosch en Le Grand op het gebied van woningbouw in Amsterdam betreffen onder meer een blok op de hoek van de Beethovenstraat en de Gerrit van der Veenstraat, Van Straten's textielfabriek aan de Geldersekade, woonblokken in de Amazonestraat, Uiterwaardenstraat, Dirksz-Krommertstraat, evenals een garagebedrijf met bovenwoningen aan de Zeeburgerdijk (inmiddels afgebroken).

Henri le Grand is na de oorlog nog tweemaal geassocieerd geweest, eerst met Abraham Samuel Polak en vervolgens met Paul Selle. Zo heeft hij in eerstgenoemde combinatie nog twee Huf-schoenwinkels verbouwd, waaronder die aan de Lijnbaan te Rotterdam en één van de filialen te Amsterdam. En in de tweede combinatie onder meer een gebouw in aangepaste architectuur aan de Weteringschans.

Wat is de betekenis van Henri le Grand geweest? Hij was in de eerste plaats een interieurarchitect. Vanaf 1935 is bij hem een sterke tendens tot vernieuwing merkbaar. Zijn winkelinterieurs zijn dan betrekkelijk leeg, helder, zorgvuldig belicht en stijlvol. Het feit dat hij als 'huisarchitect' van de grote winkelketens Huf en Etam heeft gefungeerd, bewijst wel dat hij aan de wensen van zijn opdrachtgevers uitstekend wist te voldoen. Het vergankelijke van zijn creaties heeft er waarschijnlijk mede toe geleid dat hij in de vergetelheid is geraakt.

De tekst van dit artikel is grotendeels een verkorte versie van de webpagina over Bosch en Le Grand van Het Nieuwe Instituut.

Links

1. https://zoeken.hetnieuweinstituut.nl/nl/personen/detail/6659c4eb-7e10-5198-876d-43fe1aa500a0

Ingezonden door: Gert-Jan Lobbes

Gert-Jan Lobbes Ik zoek naar details van de Amsterdamse School die je pas opvallen als je langere tijd kijkt naar objecten. Fotograferen helpt om die details te ontdekken. De toppers van deze unieke stroming vind je op vele websites en horen natuurlijk ook thuis op Wendingen. Mijn voorkeur heeft echter om architecten, gebouwen en interieurs in kaart te brengen die nauwelijks aandacht krijgen. Want wie kent tegenwoordig Kruyswijk, Franswa, Boterenbrood of Roodenburgh - om maar een paar namen te noemen? Bekendheid kan bovendien bijdragen aan behoud van erfgoed, onbekend erfgoed kan zomaar verdwijnen. Mijn Amsterdamse Schoolfoto's zijn onder meer gebruikt in de brochure van de Amsterdamse Open Monumentendag 2016, voor tentoonstellingen van Museum Het Schip en De Dageraad, in het boek over Publieke Werken en in het boek naar aanleiding van 100 jaar De Dageraad. Over vondsten op architectuurgebied twitter ik vaak voorafgaand aan publicatie: https://twitter.com/gertjan_lobbes

Reacties

Geen reacties voor deze persoon.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.