Introductie

Bijzondere ramen uit het laatste jaar van de Eerste Wereldoorlog.

Specificaties

Officiële of officieuze naam Ramen Vredeskerkje, Bergen aan Zee
Type object Glas in lood
Materiaal
Opdrachtgever(s) Particuliere opdrachtgever
Betrokken architect(en)
Betrokken kunstenaar(s) Willem Bogtman
Geplaatst in 1918
Huidige eigenaar Stichting MAD

Achtergrond

Door het burgemeestersechtpaar Van Reenen-Völter werd het dorp Bergen aan Zee als een volwaardig dorp ontworpen. Uiteraard was het toerisme een belangrijke drijfveer, maar er moesten mensen kunnen wonen en leven met alles wat daarvoor nodig was. Daarom wilde het paar dat er niet alleen hotels kwamen, maar ook een school en vooral een kerk. Die laatste belangrijke wens ging in 1918 in vervulling. Toen werd het Vredeskerkje gesticht. Het zou een kerk voor iedereen worden, niet bedoeld voor een specifieke geloofsovertuiging. De gruwelen van de Eerste Wereldoorlog hadden mevrouw Van Reenen ervan overtuigd dat de bouw van een kerkje een bijdrage zou leveren aan een blijvende vrede. Daarom nam zij het initiatief tot deze kerkbouw en zocht zij geen verbinding met de in Bergen al aanwezige kerkgenootschappen. Op 9 februari 1918, in het laatste jaar van de Eerste Wereldoorlog, werd de eerste steen gelegd en al op 28 juli 1918 kon de kerk worden ingewijd. De architect was P. Elders.

Bijzonder in dit kerkje vanuit het perspectief van de Amsterdamse School zijn de zes gebrandschilderde ramen naar ontwerp van architect en ontwerper La Croix. Ze zijn gerealiseerd door het atelier van Bogtman in Haarlem.

Interieur

Op de ramen in de zijwanden zijn het familiewapen van de familie Van Reenen, dat van de familie Völter, het wapen van Bergen aan Zee en dat van de gemeente Bergen te zien. Links en rechts van de kansel zijn twee vrijwel identieke grote ramen geplaatst met een uitbundige cascade van groene en paarse motieven, de initialen ’R’ van de familie Van Reenen, V van Völter en het jaartal 1918. De ramen zijn kenmerkend voor de stijl van La Croix, sluiten met hun grillige en organische motieven aan bij de Amsterdamse School. Zij verwijzen echter enerzijds ook terug naar de Jugendstil uit bijvoorbeeld Wenen en Darmstadt en anderzijds vooruit richting Art Déco.

Recente ontwikkelingen

Het kerkje is nog altijd in gebruik voor diensten, huwelijken en culturele evenementen. Op 1 juli 2018 werd het eeuwfeest gevierd. In de zomermaanden is er dikwijls beperkte openstelling voor bezichtiging.

Gebruikte bronnen

1. Radboud van Beekum, G.F. la Croix. Amsterdamse School architect (Uitgeverij Bonas, Rotterdam, 2008).

Links

1. http://www.vredeskerkje.nl/

Professionele of persoonlijke band met dit voorwerp

Ik reisde naar Bergen aan Zee om de zeer bijzondere ramen te zien en te fotograferen. Aangezien digitale camera's vaak moeite hebben met paars, zijn er helaas nogal wat foto's op internet te zien waarop de ramen naast de kansel blauw lijken. Mijn foto's ontkomen daar ook niet helemaal aan, maar benaderen de werkelijke kleuren. Met dank aan de beheerders van de kerk voor de mogelijkheid om foto's te maken. De tekst van mijn bijdrage is grotendeels ontleend aan de website van het kerkje.

Ingezonden door: Gert-Jan Lobbes

Gert-Jan Lobbes Ik zoek naar details van de Amsterdamse School die je pas opvallen als je langere tijd kijkt naar objecten. Fotograferen helpt om die details te ontdekken. De toppers van deze unieke stroming vind je op vele websites en horen natuurlijk ook thuis op Wendingen. Mijn voorkeur heeft echter om architecten, gebouwen en interieurs in kaart te brengen die nauwelijks aandacht krijgen. Want wie kent tegenwoordig Kruyswijk, Franswa, Boterenbrood of Roodenburgh - om maar een paar namen te noemen? Bekendheid kan bovendien bijdragen aan behoud van erfgoed, onbekend erfgoed kan zomaar verdwijnen. Mijn Amsterdamse Schoolfoto's zijn onder meer gebruikt in de brochure van de Amsterdamse Open Monumentendag 2016, voor tentoonstellingen van Museum Het Schip en De Dageraad, in het boek over Publieke Werken en in het boek naar aanleiding van 100 jaar De Dageraad. Over vondsten op architectuurgebied twitter ik vaak voorafgaand aan publicatie: https://twitter.com/gertjan_lobbes

Reacties

Geen reacties voor dit voorwerp.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.