Introductie

Een van de mooiere bruggenhuisjes van Piet Kramer, helaas verdwenen uit het straatbeeld...

Specificaties

Officiële of officieuze naam Brugwachtershuisje brug 173, Wiegbrug
Type object Brugwachtershuisje
Materiaal
Huidige staat
Adres(sen) De Clercqstraat/Tweede Kostverlorenkade
Postcode(s) 1052 NP
Plaats (provincie) Amsterdam (Noord-Holland)
Land Nederland
Opdrachtgever(s) Gemeente Amsterdam
Betrokken architect(en) Piet Kramer, Publieke Werken
Betrokken kunstenaar(s)
Geplaatst in 1931
Huidige eigenaar
Soort monument
Monumentnummer

Achtergrond

Op de plek over de Kostverlorenvaart, daar waar de De Clercqstraat met de Admiraal de Ruijterweg wordt verbonden, ligt sinds in ieder geval de vroege 19e eeuw een brug. Deze tolbrug lag op de grens tussen de toenmalige gemeentes Nieuwer Amstel en Sloten. Nadat in 1896 dit gedeelte van Nieuwer Amstel door Amsterdam werd geannexeerd en er plannen waren voor tramverbinding, werd in 1904 een nieuwe brug geplaatst. De naam van de brug verwijst naar het type brug dat hier in 1904 werd gebouwd, een rolbasculebrug. Bij het openen van het val levert dat bij een dergelijke brug namelijk een enigszins wiegend effect op.

Door het toenemende verkeer bleek de brug niet meer te voldoen en deze werd dan ook in 1931 verbreed, waarbij de twee brugwachtershuisjes sneuvelden. Piet Kramer ontwierp een nieuw huisje met een opvallend ontwerp dat, net als het contragewicht van de brug, aan de oost/centrumzijde werd geplaatst.

In de jaren 80 blijkt er sprake van ernstig achterstallig onderhoud. Vanaf 1988 wordt de brug verbreed en wordt het huisje afgebroken. Er werd in 1990 een nieuw brugwachtershuisje aan de westzijde gebouwd naar ontwerp van Mathieu Ponsen. Een groter contrast tussen het sierlijke ontwerp van Kramer en de puur functionele blokkendoos is nauwelijks denkbaar.

Exterieur

De hand van Kramer is nauwelijks waarneembaar bij de vrij sobere brug zelf - het hekwerk lijkt zelfs overgenomen of nagemaakt te zijn van het ontwerp uit 1904. Het huisje daarentegen, dat qua vorm overeenkomt met het huisje van brug 419, de Hildo Kropbrug, is een van zijn opvallendere ontwerpen. Het zeshoekige bakstenen gebouwtje vormt een fraaie eenheid met de brug en de kademuur. De hoeken zijn afgerond en alle raampartijen waren oorspronkelijk voorzien van een roedeverdeling. Het centrale gedeelte had aan beide kanten een dakoverstek en was lager dan de hoeken/punten. Het geheel werd gecomplementerd door een rood bitumen dak. De hoofdingang naar onder andere de brugwachterskamer, kleedkamer, toilet en kelderingang lag centraal in de gevel; de bedieningsruimte van de brug aan de linkerzijde had een eigen ingang.

Links

1. https://nl.wikipedia.org/wiki/Wiegbrug
2. https://www.bruggenvanamsterdam.nl/wiegbrug.htm
3. https://www.arcam.nl/brugwachtershuisje-wiegbrug/

Professionele of persoonlijke band met dit object

Met de herwaarding en andere invulling die vele bruggenhuisjes hebben gekregen de laatste tijd is het extra jammer dat dit huisje verdwenen is. Kan me niet voorstellen dat dat vandaag de dag had kunnen gebeuren...

Ingezonden door: Marcel Westhoff

Marcel Westhoff

Reacties

Geen reacties voor dit object.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.