Introductie

Aangeklede leegstand: winkelpanden op de grens Hoensbroek-Heerlen. Dit voormalige pand van De Gruyter staat helaas nog leeg.

Specificaties

Officiële of officieuze naam Winkel De Gruyter (vm), Hoensbroek
Adres(sen) Akerstraat Noord 180
Postcode(s) 6431 HK
Plaats (provincie) Hoensbroek (Limburg)
Land Nederland
Huidige staat Gerealiseerd
Oorspronkelijke opdrachtgever De Gruyter
Oorspronkelijke functie Winkel(s)
Betrokken architect(en)
Andere betrokken kunstenaars
Aanvang en oplevering
Huidige eigenaar
Huidige functie
Soort monument
Monumentnummer

Achtergrond

De winkelstraten Akerstraat-Noord en Kouvenderstraat lagen ooit onder de rook van staatsmijn Emma. Tijdens het interbellum, op het hoogtepunt van de mijnbouw, deed de middenstand hier goede zaken. Na de mijnsluiting in de zestiger jaren veranderde het straatbeeld compleet, klandizie nam af, leegstand nam toe evenals de werkloosheid en drugsoverlast.

Eind vorige eeuw sloegen de winkeliers en de gemeente de handen ineen. Panden werden veelal met overheidssubsidie weer opgeknapt. Veel panden hebben nu weer een winkelfunctie, maar een aantal bleef ook leegstaan.

Exterieur

Op drie plekken is onmiskenbaar invloed van de Amsterdamse School zichtbaar: ten eerste het voormalige pand van De Gruyter op de hoek van de Akerstaat Noord en de Kouvenderstraat; hier vooral de gevelornamentiek. Ten tweede drie winkelpanden met bovenwoning in de Kouvenderstraat en als laatste een hoekwinkelpand op de kruising Akerstraat Noord en de Hommerterweg.

Ooit was De Gruyter een nationale grootgrutter, maar het bedrijf miste de omslag naar de supermarkt, waardoor het uit het straatbeeld verdween. De winkels van De Gruyter hadden altijd iets bijzonders, ze waren vaak gelegen op een hoek, hadden een luxueuze uitstraling met onder andere tegelplateaus en koperwerk. De betegelde pui heeft twee reliëfbeelden van de handelsgod Hermes. Deze blauwe betegeling is nog opvallend goed bewaard gebleven. Ontwerper van de beelden is onbekend, maar uit archiefonderzoek blijkt wel dat de Delftse fabriek de Porcelyne Fles het materiaal in 1927 heeft geleverd. Het winkelpand heeft verschillende uitbaters gekend, maar is op dit ogenblik niet meer in gebruik.

Interieur

Het interieur van deze winkel is verloren gegaan.

Gebruikte bronnen

1. Met dank aan Frits Lamers van de gemeente Heerlen.
2. Open Monumentendag 2016, gemeente Heerlen.
3. MIP (Monumenten Inventarisatie Project) Heerlen, 1992.

Professionele of persoonlijke band met dit gebouw/blok

Mooi voorbeeld van een lokale variant van de Amsterdamse School.

Ingezonden door: Paul Paris

Paul Paris Ooit in Amsterdam geboren en opgegroeid in een “ akelig donkere “ Amsterdamse School woning (later nota bene een rijksmonument) , was mijn missie aanvankelijk om architect te worden. Als schooljongen zag ik ooit een tentoonstelling over het Bauhaus in het Stedelijk Museum, en dacht, dat is het: licht, lucht en ruimte.

Het werd fysische geografie, overigens nooit spijt van gehad. Na 10 jaar docent op een universiteit en daarna ruim dertig jaar fotografie voor overheid en uitgevers : NL “ boven, op en onder “ de grond vastgelegd. Vele jaren later en wat op leeftijd sloeg het vooroordeel over de Amsterdamse School langzaam om begrip en fascinatie; mede door de enthousiaste verhalen en publicaties van Ton Heijdra.

Zo kwam de oude liefde voor architectuur weer naar boven, dit in combinatie met de fotografie.
Vooral het interbellum is voor mij boeiend, een periode waarin het ambacht langzaam verdween, techniek en maatschappij veranderden en daarbij de architectuur als blijvende getuige.
Kortom van “ B t/m B “ (lees: van Berlage t/m Bauhaus) , waarbij de Amsterdamse School een soort brug vormt tussen deze belangrijke architectuurstromingen.

Reacties

Geen reacties voor dit gebouw.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.