Introductie

Architect Jan Kruijer heeft veel ontworpen in dit deel van Groningen.

Specificaties

Officiële of officieuze naam Wijkgebouw Groene Kruis (vm), Oude Pekela
Adres(sen) Feiko Clockstraat 189
Postcode(s) 9665 BK
Plaats (provincie) Oude Pekela (Groningen)
Land Nederland
Huidige staat Gerealiseerd
Oorspronkelijke opdrachtgever Het Groene Kruis
Oorspronkelijke functie
Betrokken architect(en) Jan Kruijer, J. Withagen
Andere betrokken kunstenaars
Aanvang en oplevering 1936
Huidige eigenaar Particuliere eigenaar
Huidige functie Woonhuis (vrijstaand)
Soort monument Geen beschermde status
Monumentnummer

Achtergrond

Dit gebouw werd in 1936 ontworpen door de architecten Jan Kruijer en J. Withagen uit Oude Pekela. De opdracht ertoe werd gegeven in februari 1936 door de leden van Het Groene Kruis, die een groot pand wensten, met onder meer praktijkruimte, een conciërgewoning, een vergaderlokaal en een magazijn. Opmerkelijk is dat Kruijer in deze periode een compagnonschap met Klaas Visker had, maar dit gebouw toch met een andere architect ontwierp.

Exterieur

Het gebouw past in een rij kubistisch expressionistische gebouwen die Kruijer vanaf midden jaren dertig ging bouwen, overigens tegelijk met woonhuizen die meer invloed van de Amsterdamse School laten zien.

In hun biografie over Kruijer beschrijft Kruijswijk het gebouw als volgt: "Het zakelijk vormgegeven gebouw bestaat uit een hoger en een lager blokvormig bouwvolume met plat dak. Deze strakke, kubistische hoofdopzet van het gebouw is gecombineerd met een kleurige en expressionistische uitwerking in materiaalkeuze en decoratieve toepassingen daarvan. De beide bouwblokken verspringen ten opzichte van elkaar, waarbij het verloop mooi opgenomen wordt in de ronding van de schoorsteen. Ook de rondlopende muren van de entreeportiek doorbreken de verder geheel geometrische opbouw van het ontwerp, terwijl gemetselde bloembakken en een inpandig balkon de plasticiteit van de gevels vergroten. Het wijkpand is opgemetseld in een geschakeerde gele baksteen, op een plint van rode klinkers. Het groen kruis in de gevel verwijst natuurlijk naar de functie van het gebouw. Een leikleurige decoratieve band sluit de linkergevel aan de bovenzijde af, terwijl aan de andere kant een rode lijn is ingemetseld. Een gemetseld stenen muurtje met geometrische pijlers en een ijzeren buisprofiel vormen geheel in stijl de erfafscheiding." (Kruijswijk cs, blz 81).

De ronding van de schoorsteen stak oorspronkelijk een stukje boven de dakrand uit en was voorzien van een fiere vlaggenmast. Zowel mast als houders zijn verdwenen.

Interieur

Er is sprake van glas in lood ramen in beide zijgevels. Deze ramen bestaan uit drie delen en de vormgeving is abstract. In het centrum van het raam aan de likerzijkant zijn onder meer het gemeentewapen en een groen kruis afgebeeld, evenals het jaartal 1936.

Recente ontwikkelingen

Het gebouw heeft al langere tijd een woonbestemming en maakt een wat desolate indruk. Niet alleen de vlaggenmast is verdwenen, maar ook de roedenverdeling in de ramen.

Gebruikte bronnen

1. Mariane Kruijswijk e.a., Beleefd aanbevelend. Leven en werk van architect Jan Kruijer (1889-1965) (In boekvorm uitgevers bv, Assen, 2012).

Professionele of persoonlijke band met dit gebouw/blok

Een van de bekendere gebouwen van Kruijer langs het Pekelder Hoofddiep.

Ingezonden door: Gert-Jan Lobbes

Gert-Jan Lobbes Ik zoek naar details van de Amsterdamse School die je pas opvallen als je langere tijd kijkt naar objecten. Fotograferen helpt om die details te ontdekken. De toppers van deze unieke stroming vind je op vele websites en horen natuurlijk ook thuis op Wendingen. Mijn voorkeur heeft echter om architecten, gebouwen en interieurs in kaart te brengen die nauwelijks aandacht krijgen. Want wie kent tegenwoordig Kruyswijk, Franswa, Boterenbrood of Roodenburgh - om maar een paar namen te noemen? Bekendheid kan bovendien bijdragen aan behoud van erfgoed, onbekend erfgoed kan zomaar verdwijnen. Mijn Amsterdamse Schoolfoto's zijn onder meer gebruikt in de brochure van de Amsterdamse Open Monumentendag 2016, voor tentoonstellingen van Museum Het Schip en De Dageraad, in het boek over Publieke Werken en in het boek naar aanleiding van 100 jaar De Dageraad. Over vondsten op architectuurgebied twitter ik vaak voorafgaand aan publicatie: https://twitter.com/gertjan_lobbes

Reacties

Geen reacties voor dit gebouw.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.