Introductie

Alleen omdat er nog foto's bewaard zijn gebleven weten we hoe dit huizenblok er uit heeft gezien; alle originele Amsterdamse School details zijn verloren gegaan.

Specificaties

Officiële of officieuze naam Von Guerickestaat 81-111, Amsterdam
Adres(sen) Von Guerickestraat 83
Postcode(s) 1097 PZ
Plaats (provincie) Amsterdam (Noord-Holland)
Land Nederland
Huidige staat Deels gesloopt
Oorspronkelijke opdrachtgever
Oorspronkelijke functie Etagewoningen / appartementen
Betrokken architect(en) Co Franswa
Andere betrokken kunstenaars
Aanvang en oplevering 1924
Huidige eigenaar Meerdere particuliere eigenaren
Huidige functie Etagewoningen / appartementen
Soort monument Geen beschermde status
Monumentnummer

Achtergrond

In het Franswa archief wordt dit blok omschreven als 8 dubbele woningen aan de Van (sic!) Guerickestraat in Amsterdam/Watergraafsmeer 1924. Het is maar goed dat er in datzelfde archief twee foto's bewaard zijn gebleven, want vandaag de dag zijn de woningen zo goed als onherkenbaar. Niets doet meer vermoeden dat het ging om een fraai blok met mooie Amsterdamse School details van de hand van architect Co Franswa.

Exterieur

De bebouwing in deze wijk is grotendeels tussen 1900 en 1930 tot stand gekomen. Het hier beschreven blok ligt aan de oostkant van de Von Guerickestraat. Er tegenover liggen twee straten waar ook blokken van Franswa te vinden zijn, de Celsiusstraat en de Reaumurstraat. Deze zijn nog redelijk bewaard gebleven en worden elders op deze site beschreven.

Oorspronkelijk betrof het woningen in twee bouwlagen onder een plat dak met per vier woningen per portiek. Afgaande op de foto's (waarop het rechter deel van het blok niet helemaal zichtbaar is) vermoed ik dat het ging om vier woningen in het midden en twee woningen links en rechts daarvan. De gevels van de woningen in het midden waren een fractie hoger dan die aan de zijkanten en bijzonder fraai was het grote rechthoekige kozijn op de eerste verdieping.

Elementen daarvan zien we niet ter plaatse terug, maar wel in de kozijnen die op sommige plaatsen in de blokken in de naburige Jennerstraat en Röntgenstraat nog bestaan. Deze blokken werden ook in 1924 door Franswa ontworpen. De portieken bestonden uit één voordeur, omgeven met eenvoudige bakstenen en betonnen ornamenten. Boven de portiek bevond zich een langwerpig vakje, mogelijk met daarin een klein raampje of glazen bouwstenen (prisma stenen). Deze vakjes zien we ook terug boven de kozijnen van de beide uiterste woningen, niet boven die van de vier middenwoningen.

Recente ontwikkelingen

Op zeker moment moet het eigendom van de woningen versnipperd zijn geraakt en zijn alle gevels grondig gewijzigd zonder moeite te doen het oorspronkelijke ontwerp te handhaven. Op de meeste daken zijn houten opbouwen en balkons gemaakt. De woning op 109-111 is zelfs van een stuclaag voorzien en geschilderd. Slechts hier en daar, met name rond de voordeur, herinnert nog een spaarzaam detail aan het oorspronkelijke uiterlijk. Wat de huidige staat van het blok betreft heb ik dus maar aangegeven: deels gesloopt.

Links

1. https://zoeken.hetnieuweinstituut.nl/nl/archieven/details/FRAX/keywords/franswa

Professionele of persoonlijke band met dit gebouw/blok

Ik kwam de foto's tegen in het Franswa archief en vroeg mij af waar deze fraaie gevels zich bevonden. Helaas bestaan ze niet meer. De huidige gevels zijn zelfs geen schim meer van hoe zij er oorspronkelijk uitzagen.

Ingezonden door: Gert-Jan Lobbes

Gert-Jan Lobbes Ik zoek naar details van de Amsterdamse School die je pas opvallen als je langere tijd kijkt naar objecten. Fotograferen helpt om die details te ontdekken. De toppers van deze unieke stroming vind je op vele websites en horen natuurlijk ook thuis op Wendingen. Mijn voorkeur heeft echter om architecten, gebouwen en interieurs in kaart te brengen die nauwelijks aandacht krijgen. Want wie kent tegenwoordig Kruyswijk, Franswa, Boterenbrood of Roodenburgh - om maar een paar namen te noemen? Bekendheid kan bovendien bijdragen aan behoud van erfgoed, onbekend erfgoed kan zomaar verdwijnen. Mijn Amsterdamse Schoolfoto's zijn onder meer gebruikt in de brochure van de Amsterdamse Open Monumentendag 2016, voor tentoonstellingen van Museum Het Schip en De Dageraad, in het boek over Publieke Werken en in het boek naar aanleiding van 100 jaar De Dageraad. Over vondsten op architectuurgebied twitter ik vaak voorafgaand aan publicatie: https://twitter.com/gertjan_lobbes

Reacties

Geen reacties voor dit gebouw.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.