Introductie

Een van de vele dubbelscholen die in de hoofdstad in het interbellum zijn gebouwd. Opvallend: in de Indische Buurt staat een identiek exemplaar.

Specificaties

Officiële of officieuze naam Schoolgebouw Jekerstraat, Amsterdam
Adres(sen) Jekerstraat 84
Postcode(s) 1078 MG
Plaats (provincie) Amsterdam (Noord-Holland)
Land Nederland
Huidige staat Deels of volledig gerenoveerd
Oorspronkelijke opdrachtgever Gemeente Amsterdam
Oorspronkelijke functie Lagere School
Betrokken architect(en) Publieke Werken
Andere betrokken kunstenaars
Aanvang en oplevering 1926 - 1927
Huidige eigenaar Gemeente Amsterdam
Huidige functie Gebouw voor kinderopvang
Soort monument Gemeentelijk monument
Monumentnummer

Achtergrond

Deze dubbelschool werd in 1927 door Publieke Werken gebouwd voor twee openbare scholen voor gewoon lager onderwijs. De school op nummer 86 heette Heymansschool. Deze werd in 1934 opgeheven. De school op nummer 84 was de Jekerschool, later genaamd de Vondelschool. Op nummer 86 heeft ook enige tijd een Michel de Klerkschool bestaan. Die was in 1924 opgericht in de Karel du Jardinstraat, en vernoemd naar de bekende Amsterdamse School architect. Tijdens de Olympische Spelen van 1928 was dit het verblijf van de Hongaarse atleten.

In het begin van de Tweede Wereldoorlog werden er twee Joodse scholen in ondergebracht, genummerd 10 en 11. In verband hiermee werd in februari 2018 een plaquette op het gebouw aangebracht ter nagedachtenis aan de Joodse leerlingen en leerkrachten die op deze scholen zaten en op last van de Duitse bezetter werden weggevoerd. Nummer 86 werd vervolgens vanaf 1943 gebruikt door de Hitlerjugend.

De school heeft een in dezelfde periode gebouwde tweelingschool aan het Javaplantsoen in Amsterdam. De gebouwen zijn exact gelijk.

Exterieur

Het betrof een corridorschool: de lokalen lagen aan een gang aan de achterzijde van het gebouw, de lokalen lagen aan de (zonnige) voorzijde. De Jekerstraat is hier zodanig verbreed dat een plein is ontstaan. Een deel daarvan, in feite de stoep, diende als schoolplein. Ingangen en trappenhuizen bevinden zich aan de uiterste linker en uiterste rechter zijde van het gebouw.

De school is sober vormgegeven maar wel typerend voor de Amsterdamse School door het uitzwenkende metselwerk boven de ingangen, mogelijk gemaakt door de betonconstructie die eronder zit. Opvallend is het gebruik van twee kleuren baksteen (bruinpaars en oranje) waardoor grote kleurvlakken ontstaan.

Interieur

De lokalen zijn nog aanwezig.

Recente ontwikkelingen

Sinds 1995 zitten er geen scholen meer in het gebouw. Er is nu onder meer een buitenschoolse opvang gevestigd.

Gebruikte bronnen

1. Pim van Schaik, Publieke Werken. Hoeksteen van de Amsterdamse School 1915-1935 (Uitgeverij Stokerkade, 2018).

Links

1. https://020apps.nl/1850-1940/Jekerstraat/84-86
2. https://www.joodsamsterdam.nl/jekerstraat/
3. https://www.4en5meiamsterdam.nl/nl/page/17846/ontheemde-kinderen-in-de-rivierenbuurt

Professionele of persoonlijke band met dit gebouw/blok

Alleen op oude foto's is de gevel in zijn geheel te bewonderen. Door het speelterrein met hoge hekken is het tegenwoordig onmogelijk om voldoende afstand te nemen en de gevel als geheel vast te leggen.

Ingezonden door: Gert-Jan Lobbes

Gert-Jan Lobbes Ik zoek naar details van de Amsterdamse School die je pas opvallen als je langere tijd kijkt naar objecten. Fotograferen helpt om die details te ontdekken. De toppers van deze unieke stroming vind je op vele websites en horen natuurlijk ook thuis op Wendingen. Mijn voorkeur heeft echter om architecten, gebouwen en interieurs in kaart te brengen die nauwelijks aandacht krijgen. Want wie kent tegenwoordig Kruyswijk, Franswa, Boterenbrood of Roodenburgh - om maar een paar namen te noemen? Bekendheid kan bovendien bijdragen aan behoud van erfgoed, onbekend erfgoed kan zomaar verdwijnen. Mijn Amsterdamse Schoolfoto's zijn onder meer gebruikt in de brochure van de Amsterdamse Open Monumentendag 2016, voor tentoonstellingen van Museum Het Schip en De Dageraad, in het boek over Publieke Werken en in het boek naar aanleiding van 100 jaar De Dageraad. Over vondsten op architectuurgebied twitter ik vaak voorafgaand aan publicatie: https://twitter.com/gertjan_lobbes

Reacties

Geen reacties voor dit gebouw.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.