Introductie

Een schoolgebouw dat in de loop der jaren vele namen heeft gehad. Onze favoriet? De J.J. de Bomschool natuurlijk!

Specificaties

Officiële of officieuze naam Scholen 42 en 43 (vm Scheepstra- en Van Starkenborgschool), Groningen
Adres(sen) Jan Hissink Jansenstraat 17
Postcode(s) 9713 HS
Plaats (provincie) Groningen (Groningen)
Land Nederland
Huidige staat Deels of volledig gerestaureerd
Oorspronkelijke opdrachtgever Gemeente Groningen
Oorspronkelijke functie Lagere School
Betrokken architect(en) Siebe Jan Bouma
Andere betrokken kunstenaars Willem Valk
Aanvang en oplevering 1926 - 1927
Huidige eigenaar Meerdere particuliere eigenaren
Huidige functie Etagewoningen / appartementen
Soort monument Gemeentelijk monument
Monumentnummer

Achtergrond

Deze eerste door Siep Bouma ontworpen en gebouwde dubbelschool (twee keer zes klassen) was tevens zijn eerste grote ontwerp. De school staat in de Groningse Oosterparkwijk. Hij volgt zowel de rooilijn als de hoogte van de aanpalende woonblokken. Dit in tegenstelling tot een aantal andere scholen die Bouma zou bouwen, die los van de omgevende bebouwing staan. In het gebouw werden de scholen XXXXII en XXXXIII gevestigd. In 1947 werden ze genoemd naar de schrijver van Ot en Sien (Scheepstra) en het bekende Groninger geslacht Van Starkenborg. Later bleef alleen de naam Scheepstra en in de jaren tachtig werd de school omgedoopt tot J.J. de Bomschool (vh de Kindervriend).

Exterieur

Het is Bouma's schoolontwerp dat het meest verwant is met de Amsterdamse School. Zijn latere scholen, ook in Groningen, laten veel meer invloed van Dudok zien. Het complex is L-vormig. Elke school heeft een eigen entree aan de straat aan de beide uiteinden. De gevel is opgetrokken uit baksteen. Gladde, roodbruine voor het bovenste deel, donkere, kromme klinkers voor de plint.

De straatgevel is een afwisseling van gevelvlakken, grote vensterpartijen en verschillende dakvormen. Aan de linker zijde (de voormalige Van Starkenborgschool) is het zadeldak ver doorgetrokken, om onder meer te dienen als afdak voor de toegang. Het centrale deel van de gevel is gedeeltelijk bekleed met zwart geglazuurde dakpannen, een element dat we vaak tegenkomen bij de Amsterdamse School. De vensters zijn hier in twee smalle stroken boven elkaar aangebracht. Aan weerszijden hiervan belichten heel smalle sleuven in het metselwerk de erachter liggende trappenhuizen. Rechts vinden we de spitboogvormige nis van de entree van de vm Scheepstraschool. Hier is sprake van drie rollagen in dezelfde donkere, gesinterde steen als plint. Een sluitsteen van syeniet is van de hand van Willem Valk. Deze stelt een halfnaakte jongeling voor, als personificatie van de leergierigheid.

Interieur

Hekkema karakteriseert het interieur als "nogal somber". Zij trekt de parallel met de tijd waarin het gebouw ontstond, een periode waarin de economie er niet goed voorstond. Ik heb het interieur niet kunnen bekijken. Het interieur is in 2002 verbouwd tot appartementen maar de ingangen, gangen en trappenhuizen zijn grotendeels onveranderd. Gebleven zijn vloertegels in een rood-zwart patroon en glas in lood ramen van Johan Dijkstra (mede oprichter van het kunstenaarscollectief De Ploeg).

Recente ontwikkelingen

Het gebouw is in 2002 onder architectuur verbouwd tot zeven grote appartementen. Het schoolplein is nu een tuin. In het dak aan de schoolpleinzijde zijn dakkapellen aangebracht maar de kozijnen aan de voor en achterkant hebben nog de oorspronkelijke detaillering. Aan de hand van foto's op Funda is te zien dat ook de gangen en trappenhuizen (grotendeels) intact zijn gelaten. Dit geldt ook voor de indeling in lokalen. Het houtwerk aan de buitenzijde is weer felgeel, "in de geest van Bouma".

Gebruikte bronnen

1. Herma Hekkema, S.J. Bouma 1899-1959 (Groningen, 1992).
2. Fietsen met Bouma. Een uitgave van het Grafisch Museum Groningen.

Links

1. http://www.oosterparkgroningen.nl/historie/monumenten-overzicht
2. http://www.funda.nl/koop/verkocht/groningen/huis-49597839-jan-hissink-jansenstraat-17-a/fotos/
3. http://www.staatingroningen.nl/gebouwtype/21/schoolgebouw

Professionele of persoonlijke band met dit gebouw/blok

Dit is een van de gebouwen die je tegenkomt op de route Fietsen met Bouma. Prachtig en kleurrijk gerenoveerd.

Ingezonden door: Gert-Jan Lobbes

Gert-Jan Lobbes Ik zoek naar details van de Amsterdamse School die je pas opvallen als je langere tijd kijkt naar objecten. Fotograferen helpt om die details te ontdekken. De toppers van deze unieke stroming vind je op vele websites en horen natuurlijk ook thuis op Wendingen. Mijn voorkeur heeft echter om architecten, gebouwen en interieurs in kaart te brengen die nauwelijks aandacht krijgen. Want wie kent tegenwoordig Kruyswijk, Franswa, Boterenbrood of Roodenburgh - om maar een paar namen te noemen? Bekendheid kan bovendien bijdragen aan behoud van erfgoed, onbekend erfgoed kan zomaar verdwijnen. Mijn Amsterdamse Schoolfoto's zijn onder meer gebruikt in de brochure van de Amsterdamse Open Monumentendag 2016, voor tentoonstellingen van Museum Het Schip en De Dageraad, in het boek over Publieke Werken en in het boek naar aanleiding van 100 jaar De Dageraad. Over vondsten op architectuurgebied twitter ik vaak voorafgaand aan publicatie: https://twitter.com/gertjan_lobbes

Reacties

Geen reacties voor dit gebouw.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.