Introductie

Gebouwd ten behoeve van de röntgenafdeling voor het sanatorium Beatrixoord, doet het gebouw door de toren onwillekeurig toch denken aan een kerkgebouw. De toren zou hebben gediend als klokkentoren voor de bewoners van het Sanatorium. Naast de functionele bestemming kreeg het gebouw zo ook een zekere gemeenschapsfunctie mee.

Specificaties

Officiële of officieuze naam Röntgengebouw Friesch Volkssanatorium, Appelscha
Adres(sen) Beatrixoord 1
Postcode(s) 8426 GM
Plaats (provincie) Appelscha (Friesland)
Land Nederland
Huidige staat Gerealiseerd
Oorspronkelijke opdrachtgever Stichting Volkssanatorium
Oorspronkelijke functie Sanatorium
Betrokken architect(en) Melle Oenes Meek
Andere betrokken kunstenaars
Aanvang en oplevering 1925
Huidige eigenaar
Huidige functie Recreatiegebouw overig
Soort monument Rijksmonument
Monumentnummer 514116

Achtergrond

Vroeger verbleven veel tuberculose-patiënten in de gezonde bossen van Appelscha. Van het voormalige sanatorium Beatrixoord (zo genoemd na 1946) is alleen nog de röntgenafdeling over. Deze is nu ingericht als het enige tbc-museum ter wereld.

Exterieur

Voor een uitgebreide beschrijving, zie hier

Dit gebouw springt niet direct in het oog als een voorbeeld van de Amsterdamse School. Details rondom de entree en de expressieve toepassing van het metselwerk geven echter wel invloeden te zien. De beide tegeltableaus van 'De Porceleyne Fles' uit Delft zijn voorzien van een typografisch interessante letter. Naar mijn mening is dit een lettertype dat duidelijk verwant is aan de Art Nouveau, maar hier wel versoberd is.

De data op de tableaus verwijzen naar de stichtingsdatum van het sanatorium (1910), en de ingebruikname van het complex in Appelscha in 1922. Vóór 1922 was het sanatorium in Joure gevestigd.

Recente ontwikkelingen

Het voormalige röntgenhuis op het sanatoriumterrein is sinds 2002 ingericht als museum. In het monumentale gebouwtje is een permanente tentoonstelling te zien over de meer dan 100-jarige geschiedenis van de tuberculosebestrijding in het Noorden.

Links

1. http://www.stichtingbeatrixoord.nl/tuberculosemuseum/
2. https://www.monumenten.nl/monument/50341

Professionele of persoonlijke band met dit gebouw/blok

Leuk, eclectisch gebouwtje om te zien, jammer genoeg was het er nu in gevestigde tbc-museumpje niet open.

Ingezonden door: Ron Conijn

Ron Conijn Opgeleid als bouwkundige, en als zoon van een timmerman, altijd een zwak gehad voor architectuur.
Mijn passie voor architectuur begon met de Catalaanse Art Nouveau-variant, Modernismo, maar breidde zich al snel uit naar de vele andere internationale varianten. Het is een fantastische liefhebberij, en eigenlijk stiekem een reden voor mijn vrouw en mij om veel op stap te gaan.
Nu wij kinderen in Amsterdam hebben wonen, brengen we daar wat meer tijd door, verdiepten ons ook maar eens in de Amsterdamse School, en ja hoor........nog een passie was geboren.

Reacties

Geen reacties voor dit gebouw.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.