Introductie

Een stuk traditioneler dan veel andere ontwerpen van Reitsema. Zien we hier nou nog invloeden van de Groninger variant van de Amsterdamse School, of toch niet...?

Specificaties

Officiële of officieuze naam Nieuw Blokken, Baflo
Adres(sen) Willem de Zwijgerstraat 2
Postcode(s) 9953 PN
Plaats (provincie) Baflo (Groningen)
Land Nederland
Huidige staat Deels of volledig gerenoveerd
Oorspronkelijke opdrachtgever Particuliere opdrachtgever
Oorspronkelijke functie Woonhuis (vrijstaand)
Betrokken architect(en) Willem Reitsema Tzn
Andere betrokken kunstenaars
Aanvang en oplevering 1929 - 1930
Huidige eigenaar Particuliere eigenaar
Huidige functie Woonhuis (vrijstaand)
Soort monument Rijksmonument
Monumentnummer 510829

Achtergrond

Klaas van der Tuuk was eigenaar van boerderij "De Blokken" aan de Maarhuizerweg in Baflo. Deze boerderij, die nog altijd bestaat, was in 1915 door vader Temme en zoon Willem Reitsema ontworpen. Een aantal jaren later koos Van der Tuuk, inmiddels rentenier, opnieuw voor Willem Reitsema. De rentenierswoning verrees aan de Willem de Zwijgerstraat in Baflo. Er bestaat een in kleur uitgevoerde ontwerptekening in de collectie RHC Groninger archieven, afgebeeld in het boek van Fennema. De naam "Nieuw Blokken" verraadt dat het gaat om de opvolger van woning "De Blokken".

Het pand is rijksmonument omdat het geld als voorbeeld van een fraaie rentenierswoning uit 1929; vanwege de esthetische kwaliteit van het ontwerp; vanwege het verzorgde materiaalgebruik; als gaaf voorbeeld van het gevarieerde oeuvre van architect W. Reitsema; vanwege zijn markante ligging op de hoek van de Willem de Zwijgerstraat.

Exterieur

Het pand ligt op de hoek van de Willem de Zwijgerstraat en de Julianalaan, in een fraai aangelegde tuin. De woning is opgetrokken in een geelbruine baksteen op een gesinterd trasraam. Het pand bestaat uit een twee bouwlagen hoog deel onder een samengesteld schilddak met een ruime houten overstek, gedekt met zwart geglazuurde pannen. Hieraan vast ligt een gedeelte met een bouwlaag onder een plat dak, voorzien van een hoge gemetselde schoorsteen. Aan de zuidzijde doorbreekt een tweede schoorsteen de gevel en steekt door de kap omhoog. Vier gevelbanden van gesinterde baksteen versieren de verdiepingsgevels. Met een doorlopende, gepleisterde en uitkragende latei op de eerste bouwlaag is een horizontale geleding aangebracht. De vensters hebben boven- dan wel zijlichten van glas-in-lood. Op de hoeken bevindt zich een bloembak. De naam "Nieuw Blokken" staat op de gepleisterde band midden op de westgevel. Aan de westzijde bevindt zich de entree. Aan de noordoostzijde is een garage aangebouwd.

Bertus Fennema schrijft dat bij deze woning de vlakverdeling opvalt, evenals het evenwicht tussen horizontale en verticale belijning en het brede dakoverstek. Reitsema leunt bij het ontwerp niet echt op de Groninger variant van de Amsterdamse School. In tegenstelling tot andere ontwerpen uit hetzelfde jaar, bijvoorbeeld de voormalige kwekerswoning in Niekerk en de villaboerderij Hayemaheerd in Zuurdijk, is sprake van een tamelijk klassieke twintiger jaren woning. De woning zou als prototype kunnen dienen van de dertiger jaren woningen die in de daarop volgende jaren in tal van plaatsen in Nederland gebouwd zouden worden. Ik ben het dan ook niet eens met het monumentenregister waarin gesproken wordt van "een regionale variant van de Amsterdamse School". De reden om deze toch op Wendingen op te nemen, is het belang in het oeuvre van Reitsema.

Interieur

Het interieur valt wegens verbouwingen buiten de bescherming.

Recente ontwikkelingen

Op een historische ansichtkaart in het Groninger archief (helaas niet te downloaden) is zichtbaar dat het houtwerk oorspronkelijk overal donkerder was dan vandaag de dag, wat het totaalbeeld beïnvloedt. In 1964 en 1975 hebben er diverse verbouwingen plaatsgevonden. Deze hebben het monumentale karakter niet aangetast.

Gebruikte bronnen

1. Bertus Fennema en Annelike Brinkman, Willem Reitsema Tzn. Architect op het Hogeland (Uitgeverij Noordboek 2008).

Links

1. http://rijksmonumenten.nl/monument/510829/nieuw-blokken/baflo/
2. https://nl.wikipedia.org/wiki/De_Blokken_(Baflo)

Professionele of persoonlijke band met dit gebouw/blok

Niet zozeer Amsterdamse School, maar wel een erg mooi ontwerp van Reitsema.

Ingezonden door: Gert-Jan Lobbes

Gert-Jan Lobbes Ik zoek naar details van de Amsterdamse School die je pas opvallen als je langere tijd kijkt naar objecten. Fotograferen helpt om die details te ontdekken. De toppers van deze unieke stroming vind je op vele websites en horen natuurlijk ook thuis op Wendingen. Mijn voorkeur heeft echter om architecten, gebouwen en interieurs in kaart te brengen die nauwelijks aandacht krijgen. Want wie kent tegenwoordig Kruyswijk, Franswa, Boterenbrood of Roodenburgh - om maar een paar namen te noemen? Bekendheid kan bovendien bijdragen aan behoud van erfgoed, onbekend erfgoed kan zomaar verdwijnen. Mijn Amsterdamse Schoolfoto's zijn onder meer gebruikt in de brochure van de Amsterdamse Open Monumentendag 2016, voor tentoonstellingen van Museum Het Schip en De Dageraad, in het boek over Publieke Werken en in het boek naar aanleiding van 100 jaar De Dageraad. Over vondsten op architectuurgebied twitter ik vaak voorafgaand aan publicatie: https://twitter.com/gertjan_lobbes

Reacties

Geen reacties voor dit gebouw.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.