Introductie

Net als de verderop gelegen school De Brug is ook dit ontwerp van Planjer in de loop van de tijd helaas flink aangetast.

Specificaties

Officiële of officieuze naam Groeneweg 56, Utrecht
Adres(sen) Groeneweg 56
Postcode(s) 3531 VG
Plaats (provincie) Utrecht (Utrecht)
Land Nederland
Huidige staat Deels of volledig gerenoveerd
Oorspronkelijke opdrachtgever Gemeente Utrecht
Oorspronkelijke functie Overheidsgebouw overig
Betrokken architect(en) J. Planjer
Andere betrokken kunstenaars
Aanvang en oplevering 1923
Huidige eigenaar Meerdere particuliere eigenaren
Huidige functie
Soort monument Geen beschermde status
Monumentnummer

Achtergrond

Dit pandje op de hoek van de Groeneweg met de Laan van Nieuw Guinea begon het leven als veegpost van de Gemeentereiniging post B, en als afdelingspost Brandweer. Indertijd had het een groot achterterrein voor de stalling van veegkarren. Hierna was het lange tijd een GG&GD-post en een tandartsenpraktijk.

In zijn bespreking van de moderne bouwkunst in Utrecht besteedde Prof. Ir. J.G. Wattjes aandacht aan twee gelijktijdig tot stand gekomen gebouwen van de gemeentereiniging naar ontwerp van Planjer, het onderhavige aan de Laan van Nieuw Guinea en een gebouw aan de Kromme Rijn (niet meer bestaand). Aan het gebouw aan de Laan van Nieuw Guinea wijdde Wattjes zowel lovende als kritische woorden:

"Door den dienst der gemeentewerken werden eenige belangrijke utiliteitsgebouwen tot stand gebracht. Het is den ontwerper Ir. Planjer daarbij gelukt de zakelijke gegevens tot zeer goede utiliteits-architectuur te verwerken. (...) De voorgevel van het gebouw aan de Laan van Nieuw Guinea heeft in zijn verticale dakpanbekleeding iets te veel om als utiliteits-architectuur geheel en al geslaagd te heeten, wat te meer jammer is, omdat het overigens zeer goede kwaliteiten toont, ook juist in verband met zijn bestemming. Boven de middenpartij doet die dakbedekking erg zwaar aan, terwijl de bekleeding van de cylindrische uitbouwen voor utiliteitsbouw m.i. niet verantwoord is. Ik vermoed dat het geheel zeer gewonnen zou hebben, indien het motief van de staande panbekleeding uitsluitend tot de beide lage zijvleugels beperkt zou zijn en in de geheele middenpartij de baksteenvlakken tot boven toe zouden zijn opgetrokken, waardoor de hoofdpartij rustiger en krachtiger zou zijn geworden. De binnenplaats is uitstekend geslaagd. Aesthetisch werken hier de verticale dakvlakken juist zeer goed: technisch-constructief kunnen zij hier verantwoord zijn. Dit is bij utiliteits-werken noodig, allereerst omdat bij een utiliteitsgebouw steeds uiterste economie moet worden betracht, en in de tweede plaats, omdat de gebondenheid aan dezen eisch tot het specifieke karakter van utiliteits-architectuur voert." (Het Bouwbedrijf 1925, blz 323-324).

Exterieur

Puur symmetrische vorm. Laddervensters. Ronde uitbouwen boven de twee ingangen, welke mooie deuren hebben met omgekeerde spitsboogvensters. In de loop van de tijd is de bovenverdieping, oorspronkelijk gedekt met staande rode pannen, "vernieuwd" door er rode brandwerende Trespa panelen tegenaan te schroeven. De vlaggenmast in het centrum van de middenpartij is gesneuveld, evenals de vensterbank met driehoekige uitloop onder het centrale raam van de verdieping - die grote overeenkomsten vertoond met die van De Brug. Oorspronkelijk waren de kozijnen donker gelakt.

Gebruikte bronnen

1. Ronald Elink Schuurman & Bob Lodewijks, De Amsterdamse School in Utrecht. Vier wandel- en fietsroutes door de stad (Free Musketiers 2014).
2. Prof. Ir. J.G. Wattjes, 'Moderne Bouwkunst in Utrecht'. In: Het Bouwbedrijf september 1925, blz 315-332.

Links

1. http://www.usine-utrecht.nl/wp-content/uploads/2016/07/UTRECHT-stad-industrieel-erfgoed-USINE-juli-2016.pdf

Professionele of persoonlijke band met dit gebouw/blok

Richard Keijzer: De bovenkant van dit pand (oorspronkelijk gedekt met rode pannen) is betimmerd met rode geplastificeerde panelen. Dit geeft het pand een armoedige uitstraling. Brrr: misschien een aansporing aan de eigenaren om goed rond te kijken op onze site en te zien hoe de bovenverdieping weer prachtig oorspronkelijk kan worden? Maar de baksteenvormen in de benedengevel compenseren dat gelukkig wel.

In 2019 door Gert-Jan Lobbes en Marcel Westhoff aangevuld met nieuwe informatie en foto's.

Ingezonden door: Richard Keijzer

Richard Keijzer De decaan op de HBS deed een beroepskeuzetest en ik kreeg de uitslag architect of ingenieur. Het is de laatste geworden, maar de belangstelling voor architectuur is gebleven. Later kwam typografie daar bij, met een zeer sterk accent op de jaren 20 en 30 van de vorige eeuw. Fonts uit die tijd waren er eigenlijk niet (behalve het volledig uitgemolken Broadway) dus ben ik zelf maar wat gaan knutselen. Zie: http://fontenwerkplaats.blogspot.nl/

Reacties

Geen reacties voor dit gebouw.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.