Introductie

Naast het Protestantse Lomahuis, is in Hoensbroek ook het Katholieke gezellenhuis Heisterberg in Amsterdamse-Schoolstijl te vinden.

Specificaties

Officiële of officieuze naam Gezellenhuis Heisterberg (vm), Hoensbroek
Adres(sen) Heisterberg 4-8 Hoensbroek 4J
Postcode(s) 6431 JC
Plaats (provincie) Hoensbroek (Limburg)
Land Nederland
Huidige staat Deels gesloopt
Oorspronkelijke opdrachtgever Vereniging Het Goede Kosthuis
Oorspronkelijke functie Tehuis / Gezellenhuis
Betrokken architect(en) Willem Frederik Fontein
Andere betrokken kunstenaars
Aanvang en oplevering 1925 - 1928
Huidige eigenaar onbekend
Huidige functie Etagewoningen / appartementen
Soort monument Geen beschermde status
Monumentnummer

Achtergrond

Gezellenhuizen werden gebouwd om ongehuwde mijnwerkers te huisvesten. Dit gezellenhuis was voor Rooms Katholieke mannen. Een ander gezellenhuis – het Lomahuis - voor protestantse mijnwerkers lag dichtbij aan de voet van de Heisterberg. Beide onder de rook van Staatsmijn Emma.

Zowel het protestantse als het katholieke gezellenhuis waren in de stijl van de Amsterdamse School ontworpen. Dit gezellenhuis was van de nogal onbekende architect Willem Frederik Fontein welke in 1891 werd geboren en overleed in 1963. Opdrachtgever was de vereniging Het Goede Kosthuis , een initiatief van hoofdaalmoezenier van Sociale Werken, dr.Henri Poels. De financiering werd verzorgd door het Ondersteuningsfonds der Staatsmijnen.

Het gezellenhuis had 125 kamers en was daarmee aanzienlijk groter dan het Lomahuis dat het met 28 kamers moest doen. Behalve een grote eetzaal was er een modern ingerichte keuken en ook een bibliotheek. In 1975 werd het inwendig verbouwd tot een pension met 100 kamers. In 1992 werd het pension gesloten, waarna het in de daaropvolgende jaren gedeeltelijk gesloopt en ingrijpend werd verbouwd. Alleen het centrale deel van het gebouw bleef behouden. Tegen de achterkant werd een appartementencomplex gebouwd.

Exterieur

Wat nu is overgebleven is het centrale deel met hoofdingang van het vroegere gezellenhuis, de rechter en linker vleugel zijn gesloopt. De oorspronkelijke architectuur is echter nog goed herkenbaar; het bouwvolume bestaat uit delen met 3, 4 en 5 bouwlagen voorzien van platte daken. Tegen het hoogste bouwvolume staat een monumentale schoorsteen voorzien van siermetselwerk.

Boven de ingang een ruimbalkon met balustrade voorzien van een siermetselrand. Alle ramen zijn vernieuwd zodat de oorspronkelijke roedeverdeling niet meer zichtbaar is. Niettemin is het monumentale karakter van het oorspronkelijke gebouw nog wel herkenbaar.

Gebruikte bronnen

1. Joosje van Geest, Heerlen architectuur en stedenbouw 1850-1940 (Waanders 2003).
2. Gids Open Monumentendag 2016 gemeente Heerlen

Links

1. http://www.limburgsemijnen.nl/Gezellenhuis.html

Professionele of persoonlijke band met dit gebouw/blok

Fraai voorbeeld van cultureel erfgoed met aansprekende architectuur, een pareltje in de voormalige oostelijke Mijnstreek

Ingezonden door: Paul Paris

Paul Paris Ooit in Amsterdam geboren en opgegroeid in een “ akelig donkere “ Amsterdamse School woning (later nota bene een rijksmonument) , was mijn missie aanvankelijk om architect te worden. Als schooljongen zag ik ooit een tentoonstelling over het Bauhaus in het Stedelijk Museum, en dacht, dat is het: licht, lucht en ruimte.

Het werd fysische geografie, overigens nooit spijt van gehad. Na 10 jaar docent op een universiteit en daarna ruim dertig jaar fotografie voor overheid en uitgevers : NL “ boven, op en onder “ de grond vastgelegd. Vele jaren later en wat op leeftijd sloeg het vooroordeel over de Amsterdamse School langzaam om begrip en fascinatie; mede door de enthousiaste verhalen en publicaties van Ton Heijdra.

Zo kwam de oude liefde voor architectuur weer naar boven, dit in combinatie met de fotografie.
Vooral het interbellum is voor mij boeiend, een periode waarin het ambacht langzaam verdween, techniek en maatschappij veranderden en daarbij de architectuur als blijvende getuige.
Kortom van “ B t/m B “ (lees: van Berlage t/m Bauhaus) , waarbij de Amsterdamse School een soort brug vormt tussen deze belangrijke architectuurstromingen.

Reacties

Geen reacties voor dit gebouw.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.