Introductie

Aan de Driehuizerkerkweg in Driehuis staan veel huizen naar ontwerp van Christiaan Bartels, maar de opdrachtgever van dit huis huurde architect Sevenhuijsen in.

Specificaties

Officiële of officieuze naam Driehuizerkerkweg 22, Driehuis
Adres(sen) Driehuizerkerkweg 22
Postcode(s) 1985 EL
Plaats (provincie) Driehuis (Noord-Holland)
Land Nederland
Huidige staat
Oorspronkelijke opdrachtgever Particuliere opdrachtgever
Oorspronkelijke functie Villa of geschakelde villawoning
Betrokken architect(en) A.M.J. Sevenhuijsen, Christiaan Bartels
Andere betrokken kunstenaars
Aanvang en oplevering 1921
Huidige eigenaar Particuliere eigenaar
Huidige functie Villa of geschakelde villawoning
Soort monument Gemeentelijk monument
Monumentnummer

Achtergrond

In 1920 werd begonnen met de bebouwing van het noordelijk deel van de Driehuizerkerkweg tussen de later aangelegde Waterloolaan en het park Schoonenberg. Een groot deel van de hier gebouwde huizen dateert uit de eerste helft van de jaren twintig en is gebouwd in de stijl van de Amsterdamse School of een afgeleide daarvan. Enkele leden van de beter gesitueerde sociale middenklasse van de gemeente Velsen kreeg de kans hier in het landschappelijk zeer aantrekkelijke gebied van Driehuis ‘buiten’ te wonen. Aan architect Christiaan Bartels viel de eer te beurt om aan dit deel van de Driehuizerkerkweg meerdere huizen te bouwen, maar de Velsense amateur-historicus en archeoloog H.J. Calkoen, leraar aan de HBS te Velsen, gaf de opdracht voor de bouw van zijn huis aan A.M.J. Sevenhuijsen uit Haarlem. Toch was er, zoals we zullen zien, na de dood van Sevenhuijsen (1934) nog een rol voor Bartels weggelegd.

De gemeente Velsen acht het huis “van architectuurhistorische waarde a) vanwege de gave hoofdvorm, de gave gevelindeling en de zeer goed bewaard gebleven detaillering, alsmede omwille van het materiaalgebruik; b) als een karakteristiek voorbeeld van de architectuur van de Amsterdamse School met een zelfs voor deze expressieve bouwstijl zeer ongebruikelijke kruisvormige plattegrond en hoofdvorm”.

Exterieur

De villa is opvallend vanwege de bijzondere kruisvormige plattegrond, een oost-west gericht Latijns kruis. De bovenzijde van het kruis wordt gevormd door de achterkant van het huis. De haaks op de straat gelegen hoofdas heeft aan de voorzijde een vijfkantige, koepelvormige beëindiging die iets smaller is dan het bouwblok zelf. Dit blok heeft één bouwdeel onder een gebogen rieten zadeldak. Aan de voorzijde wordt deze kap half conisch beëindigd. Waar de zijvleugels van het gebouw tegen het centrale bouwblok zijn geplaatst, rijzen uit de kap twee hoge schoorstenen op. Deze waren oorspronkelijk een stuk hoger dan nu en staken boven de nok van het dak uit.

De gevels zijn opgetrokken van gele baksteen van Waalformaat, gemetseld in halfsteens verband, platvol gevoegd. De plint bestaat uit bruinrode baksteen. Op de vier hoeken van de vijfkantige voorgevel van het huis zijn de stenen om en om iets uitgemetseld. Aan de linker zijgevel, tegen de arm van het kruis aan, is een uitbouw met een houten zijkant aangebracht. Oorspronkelijk (tot medio jaren 70, getuige een foto in het Noord-Hollands Archief) was hier sprake van een overdekt terras onder een luifel. Deze luifel correspondeerde met de luifel boven de voordeur, aan de rechter zijgevel. Op een foto afgebeeld in het Bouwkundig Weekblad van 23 juni 1934 is deze luifel boven de voordeur nog te zien.

In 1937 is in plaats van de luifel hier een tochtportaal aangebracht, een ontwerp van architect Bartels. De overgang tussen de armen van het kruis en de achtergevel wordt gevormd door een terugliggend deel van de gevel, waarboven aan beide zijden een balkon met schuine houten borstwering is aangebracht. De achterzijde van het huis grenst aan de achtertuin en aan deze kant van het huis ligt ook de keuken. Bartels ontwierp tegelijkertijd met het tochtportaal een tuinhuisje in de stijl van het huis.

Interieur

In het interieur zijn nog veel details bewaard. De ramen, deuren, deurposten en kozijnen zijn vrijwel allemaal nog in goede staat. Ook is er een originele schouw; helaas in matige staat, maar wel gerestaureerd. De schoorstenen zijn opnieuw in gebruik genomen. Stijlelementen zitten vooral in het houtwerk. Zo hebben de deurposten onder, in het midden en bovenaan bepaalde sierblokken en zijn de deuren allemaal op een kenmerkende manier vormgegeven.

Recente ontwikkelingen

Het huis is recent van eigenaar gewisseld. De nieuwe eigenaren hebben een grote liefde voor de woning en zijn bezig het huis zo veel mogelijk naar de staat van 1922 of 1937 terug te brengen. Werkzaamheden betreffen onder meer het vervangen van kunststof ramen aan de achterzijde door houten exemplaren met roedeverdeling. Ook is het door Bartels ontworpen tochtportaal deels gereconstrueerd, waarbij geleund kon worden op zijn ontwerptekeningen.

Gebruikte bronnen

1. Joke van der Aar, Michaël Lucassen – Driehuis, Velserbroek en de Zuid- en Noord-Spaarndammerpolder. Bebouwingsgeschiedenis en monumentale waarden. Schuyt & Co, Haarlem, 1993

Links

1. https://www.velsen.nl/vrije-tijd/cultuur/monumenten/monumenten-driehuis/driehuizerkerkweg-22

Professionele of persoonlijke band met dit gebouw/blok

Ik fotografeerde het huis op een fietstocht door Driehuis en Velsen en raakte in gesprek met de eigenaren. Zij hebben mij gewezen op bijzondere aspecten van het huis en delen originele bouwtekeningen met Wendingen. Waarvoor veel dank!

Ingezonden door: Gert-Jan Lobbes

Gert-Jan Lobbes Ik zoek naar details van de Amsterdamse School die je pas opvallen als je langere tijd kijkt naar objecten. Fotograferen helpt om die details te ontdekken. De toppers van deze unieke stroming vind je op vele websites en horen natuurlijk ook thuis op Wendingen. Mijn voorkeur heeft echter om architecten, gebouwen en interieurs in kaart te brengen die nauwelijks aandacht krijgen. Want wie kent tegenwoordig Kruyswijk, Franswa, Boterenbrood of Roodenburgh - om maar een paar namen te noemen? Bekendheid kan bovendien bijdragen aan behoud van erfgoed, onbekend erfgoed kan zomaar verdwijnen.
Mijn Amsterdamse Schoolfoto's worden gebruikt in tijdschriften, brochures, boeken en bij tentoonstellingen. Over vondsten op architectuurgebied twitter ik vrijwel dagelijks: https://twitter.com/gertjan_lobbes

Reacties

Geen reacties voor dit gebouw.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.