Introductie

Dit huis belichaamt als een 'thuishonk' de spilfunctie van belangrijke kunststromingen, waaronder die van de Amsterdamse School.

Specificaties

Officiële of officieuze naam De Vlerken, Bergen
Adres(sen) Buerweg 19
Postcode(s) 1861 CG
Plaats (provincie) Bergen (Noord-Holland)
Land Nederland
Huidige staat Gerealiseerd
Oorspronkelijke opdrachtgever Charley Toorop
Oorspronkelijke functie Woonhuis (vrijstaand)
Betrokken architect(en) Piet Kramer
Andere betrokken kunstenaars H.P. Berlage, Gerrit Rietveld
Aanvang en oplevering 1921
Huidige eigenaar Familie (erven) Fernhout
Huidige functie Woonhuis (vrijstaand)
Soort monument Rijksmonument
Monumentnummer 46531

Achtergrond

Charley Toorop liet dit atelier-woonhuis voor zichzelf bouwen, daartoe financieel in staat gesteld door haar vader Jan Toorop. Piet Kramer bouwde in de voor hem kenmerkende stijl van de Amsterdamse School. Het huis dankt zijn naam aan de vlerkachtige gevelbetimmering aan de voorzijde.

Oorspronkelijk was het huis voorzien van een rieten kap, maar na een brand in 1948 werd er voor dakpannen gekozen. Tijdens de bezettingsjaren mocht het huis niet bewoond worden omdat het te dicht bij de kust lag. In 1955, na de dood van Charley kwam het in handen van zoon Edgar. Die liet het interieur grondig verbouwen. Daarbij ging meubilair van Berlage en Rietveld verloren.

Het huis is nog steeds in bezit van de Fernhouts. Kleinzoon Rik wil t.z.t. het huis onderbrengen in een stichting. Het zou dan tijdelijk ter beschikking kunnen worden gesteld aan beeldend kunstenaars. Het was ooit een vrij spartaans onderkomen. Kleinzoon Rik: "Het was in feite een groot atelier waar enkele woonvoorzieningen gebouwd waren."

Exterieur

Het huis staat in een schilderachtige en bosrijke buitenwijk van Bergen, in de omgeving van de Eeuwigelaan. De begroeiing rond het huis duidt op een nogal defensieve bewoning. Begrijpelijk, want het gaat om een plaats die verbonden is met belangrijk netwerk van kunstenaars. Aan pottenkijkers met een verlangen naar een bedevaartsoord heeft men geen behoefte.

De gevelbetimmering en het metselwerk, alsook enkele typische details, in de nok o.a., wijzen op de Amsterdamse School. Het huis laat zich moeilijk met de camera benaderen zonder de privacy geweld aan te doen. Hoewel er niemand thuis leek te zijn heb ik die, zij het met moeite, geëerbiedigd.

Links

1. https://nl.wikipedia.org/wiki/Charley_Tooroprop
2. https://www.flessenpostuitbergen.nl

Professionele of persoonlijke band met dit gebouw/blok

Ik vind dit een zeer belangrijk bouwwerk. Niet alleen omdat het van Piet Kramer is, hij heeft immers heel veel mooiers gebouwd, maar omdat deze woning in de jaren twintig en daarna het centrum was van een groot kunstenaarsnetwerk. De schilders van Bergense school, die Bergen de naam als kunstenaarsdorp bezorgden, waren er kind aan huis. Maar ook kunstenaars als Berlage, Rietveld, Mondriaan, Bart van der Leck, Eva Besnyö, Carel Willink, Joris Ivens, Albert Verweij, Adriaan en Henriëtte Roland Holst wisten de weg naar "De Vlerken"te vinden.

Dit huis belichaamt als een "thuishonk" de spilfunctie van belangrijke kunststromingen, waaronder die van de Amsterdamse School. Dat rechtvaardigt m.i. een toevoeging aan deze site.

Ingezonden door: Rieks Witte

Rieks Witte Als klein jongetje bezocht ik de Heinzeschool in Amsterdam. Dat schooltje stond naast een blokje woningen van Piet Kramer. Het onderwijs daar was niet zo aan me besteed en ik ging naar een andere lagere school, in de Cornelis Dirkz,straat. Ook deze school stond in een omgeving die rijk is aan architectuur van de Amsterdamse School. Misschien is in die jonge jaren de kiem ontstaan voor mijn liefde voor die bijzondere vormentaal van deze beweging. Hoewel ik eigenlijk veel meer verwantschap voel met de "De Stijl"-stroming, ben ik mijn zwak voor die ietwat naïeve Amsterdamse School nooit kwijtgeraakt. Ik heb een groot respect voor het idelalisme van de voormannen van de A.S.. Ook de liefde en toewijding die spreekt uit het grote vakmanschap van de timmerlieden, metselaars en meubelmakers blijft mij aanspreken.

Reacties

Geen reacties voor dit gebouw.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.