Introductie

Architect Maas was samen met L.J.H. Zonneveldt verantwoordelijk voor enkele smaakvolle Amsterdamse School gebouwen.

Gegevens

Voorna(a)m(en) Willem Arnoldus
Achternaam Maas
Geboortejaar 1897
Sterftejaar 1950
Geboorteplaats Utrecht
Kwalificaties Architect

Biografie

Willem Arnoldus Maas was een architect die leefde en werkte in Utrecht. Hij begon zijn opleiding met de HBS. Hierna was hij anderhalf jaar werkzaam op bouwkundig gebied. Zijn werkervaring was inmiddels voldoende om in 1916 toegelaten te worden tot de Middelbare Technische School. In 1919 haalde hij zijn examen. Na zijn studie was Willem Maas korte tijd werkzaam als bouwkundig tekenaar bij de Staats Spoorwegen te Utrecht (1920). Al snel trad hij in dienst bij ir. Henry Maclaine Pont (1884-1971). Deze in Nederlands-Indië (Indonesië) geboren architect hield van 1915 tot en met 1919 kantoor in Bilthoven en werkte in opdracht van het ‘Koninklijk Instituut voor Hooger Technisch Onderwijs in Nederlands-Indië’ aan het Indonesische Instituut Teknologie Bandung. Maas werkte voor dit kantoor in Bandung.

Terug in Nederland trad hij in dienst bij het Amsterdamse architectenbureau Baanders & Baanders, onder leiding van de gebroeders H.A.J. Baanders (1876-1953) en J. Baanders (1884-1966). Op dit bureau was hij een jaar werkzaam als ontwerpassistent. Met deze ervaring op zak vestigde hij zich als zelfstandig architect te Utrecht en associeerde hij zich met de architect L.J.H. Zonneveldt. Op dat moment had Maas een sterke voorkeur voor de expressionistische architectuur van de Amsterdamse School, mede onder invloed van zijn werkzaamheden bij Baanders. Samen met Zonneveldt ontwierp hij een villa (Villa De Kloek in Bilthoven), een woningcomplex (Frans Halsstraat, Utrecht) en twee scholen, de Da Costaschool en de Sint-Gerardus Majellaschool (later Sint-Gertrudisschool), beide in Utrecht. Elk van deze gebouwen heeft de nodige elementen van de Amsterdamse School.

In 1924 overleed Zonneveldt. Maas ontwikkelde zich daarop in een zakelijker stijl. Dit blijkt onder meer uit zijn ontwerp voor boekhandel Kemink met drie bovenwoningen in de Domstraat te Utrecht. In de jaren van het interbellum stond Willem Maas midden in het Utrechtse culturele leven. Hij was overtuigd katholiek en maatschappelijk en sociaal geëngageerd. Maas stond aan de wieg van het vooruitstrevende katholieke tijdschrift De Gemeenschap, waarbij ook niet-katholieken, zoals Gerrit Rietveld, een tijdlang betrokken waren. Net als veel van zijn tijdgenoten streefde hij naar licht, lucht en ruimte in de architectuur. Gebouwen dienden volgens hem functioneel, praktisch en functioneel te zijn. Zo ontwikkelde hij voor een Utrechtse openluchtschool (de Sint-Nicolaasschool in de wijk Ondiep) een ingenieus klap- en schuifwandsysteem, het 'systeem Maas', waarmee een ruimte flexibel kon worden ingedeeld. In zijn ziekenhuizen en sanatoria (o.a. de Sint Maartenskliniek in Nijmegen en het Sint-Jozefsheil in Bakel) paste hij varianten van dit systeem toe.

Tot zijn bekendste ontwerpen hoort de (inmiddels voormalige) KRO-studio in Hilversum, uit 1938. Dit gebouw is weer uiting van een wat barokkere fase in zijn carrière, in de trant van Sybold van Ravesteyn. Kort na de oorlog vertrok Willem Maas naar Indonesië, waar hij in 1948 voor de Bataafse Petroleum Maatschappij werkte. Eind dat jaar keerde hij terug naar Nederland. Op 6 mei 1950 overleed de toen 53-jarige architect aan een hartaanval.

Door uitgeverij Matrijs werd in 2011 een uitgebreid boek over de architect gepubliceerd. Dit kwam tot stand in samenwerking met de Stichting Behoud Erfgoed Architect W.A. Maas. Deze stichting stelt zich ten doel het beheer en behoud van het geestelijke erfgoed van W.A. Maas, met name het stimuleren en financieren van wetenschappelijk onderzoek, het organiseren van exposities en tentoonstellingen en het doen uitgeven van publicaties.

meer

Gebruikte bronnen

1. Marie-Thérèse van Thoor (redactie), Willem A. Maas. Leven en werk van een Utrechts architect (Utrecht, 2011).

Links

1. https://nl.wikipedia.org/wiki/Willem_Maas

Ingezonden door: Gert-Jan Lobbes

Gert-Jan Lobbes Ik zoek naar details van de Amsterdamse School die je pas opvallen als je langere tijd rond loopt en de tijd neemt. Fotograferen helpt om die details te ontdekken. De toppers van deze unieke stroming vind je op vele websites en horen natuurlijk ook thuis op Wendingen. Het leukste vind ik echter om architecten, gebouwen en interieurs in kaart te brengen die nauwelijks aandacht krijgen. Want wie kent tegenwoordig Kruyswijk, Franswa, Boterenbrood of Roodenburgh - om maar een paar namen te noemen? Bekendheid draagt bovendien bij aan behoud van erfgoed. Mijn Amsterdamse Schoolfoto's zijn gebruikt in de brochure van de Amsterdamse Open Monumentendag 2016, in de permanente tentoonstelling van Museum Het Schip en in de tentoonstelling Wonen in Iconen in Bezoekerscentrum De Dageraad, te zien tot december 2017.

Reacties

Geen reacties voor deze persoon.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.