Introductie

Een veel te onbekende architect die met name in geboorteplaats Sliedrecht sporen heeft achtergelaten. Iemand met een haast kameleontisch vermogen de vormentaal van diverse architectuurstromingen toe te passen, en daarbij tot een geheel eigen mengeling van strakke zakelijkheid en frivole details te komen.

Gegevens

Voorna(a)m(en) Aart
Achternaam Nieuwpoort
Geboortejaar 1899
Sterftejaar 1947
Geboorteplaats Sliedrecht
Kwalificaties Architect

Biografie

De in Sliedrecht geboren Aart Nieuwpoort had geen lange carrière maar heeft een bijzonder oeuvre nagelaten dat veel te weinig bekend is. In zijn woonplaats was hij als enige architect aangesloten bij de Bond van Nederlandse Architecten, wat hem bijna het aureool van dorpsarchitect verleende. Het dijkdorp groeide aan het begin van de twintigste eeuw van tienduizend naar dertienduizend inwoners, wat veel bouwactiviteiten met zich bracht. Het nieuwe Sliedrecht, onder meer de 'buitenuitbreiding' en de vernieuwing van de bestaande bebouwing werd Nieuwpoorts werkterrein. Hij was goed op de hoogte van de eigentijdse architectonische opvattingen en zijn werk zou zich dan ook afspelen tussen de uitersten van voorbeelden als De Dageraad in Amsterdam en de Van Nelle fabriek in Rotterdam.

In zijn biografie over Nieuwpoort beschrijft Kees Rouw het oeuvre van de architect als "kameleontisch". In de vormgeving werd hij aanvankelijk sterk beïnvloed door de massieve en sculpturale vormgeving van de Amsterdamse School, vervolgens zocht hij aansluiting bij Dudok en vooral bij de Nieuwe Haagse School (Brandes, Wils). Later oriënteerde hij zich incidenteel op het Nieuwe Bouwen, hoewel hij minder affiniteit had met het pure ornamentloze bouwen. Rouw stelt: "Zijn werk zou echter tekort worden gedaan door Nieuwpoort simpelweg te beschouwen als navolger van stromingen van elders, want hij bleek in staat tot een geheel eigen mengeling van strakke zakelijkheid en frivole details. (...) Met zijn kleine bureau, dat hij op handige wijze groter probeerde te doen overkomen, leverde hij een wezenlijke bijdrage aan de nieuwe architectonische verschijningsvorm van het dorp Sliedrecht." Nieuwpoort ontwierp ook interieurs, vrijwel zonder uitzondering voorzien van speciaal ontworpen glas in lood, veelal in samenwerking met glaskunstenaar Toon Berg.

Nieuwpoort heeft in de gemeente Sliedrecht veel verschillende panden ontworpen, niet alleen grote kapitale panden, maar ook scholen, winkels en sociale woningen voor de toenmalige woningcorporaties. Hij bouwde panden langs onder andere de Merwestraat, Volkersingel, Rivierdijk en Admiraal de Ruijterstraat. Maar Nieuwpoort liet ook in Leerdam en Gorinchem veel panden verrijzen.

Het complete werk van de architect is in 2009 in kaart gebracht door de Dordtse architect Kees Rouw, die het boek zelf heeft uitgegeven. Een prachtig boek dat veel te weinig aandacht heeft gekregen.

meer

Gebruikte bronnen

1. Kees Rouw, Het architectonische talent van Aart Nieuwpoort, 1899-1947 (Dordrecht, 2009).

Links

1. https://www.bouwwereld.nl/bouwkennis/vakliteratuur/het-architectonische-talent-van-aart-nieuwpoort/
2. http://www.historie-sliedrecht.nl/aart-nieuwpoort/
3. http://epaper.bdu.nl/kompassliedrecht/epaperarchive/2009/09-10/epaper/7830518.htm

Ingezonden door: Gert-Jan Lobbes

Gert-Jan Lobbes Ik zoek naar details van de Amsterdamse School die je pas opvallen als je langere tijd rond loopt en de tijd neemt. Fotograferen helpt om die details te ontdekken. De toppers van deze unieke stroming vind je op vele websites en horen natuurlijk ook thuis op Wendingen. Het leukste vind ik echter om architecten, gebouwen en interieurs in kaart te brengen die nauwelijks aandacht krijgen. Want wie kent tegenwoordig Kruyswijk, Franswa, Boterenbrood of Roodenburgh - om maar een paar namen te noemen? Bekendheid draagt bovendien bij aan behoud van erfgoed. Mijn Amsterdamse Schoolfoto's zijn gebruikt in de brochure van de Amsterdamse Open Monumentendag 2016, in de permanente tentoonstelling van Museum Het Schip en in de tentoonstelling Wonen in Iconen in Bezoekerscentrum De Dageraad, te zien tot december 2017.

Reacties

Geen reacties voor deze persoon.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.