Introductie

Fraai gelegen, markant rijksmonument, dat echter meer liefde verdient.

Specificaties

Officiële of officieuze naam Huize Westerlicht, Alkmaar
Adres(sen) Prinses Julianalaan 14
Postcode(s) 1815 JE
Plaats (provincie) Alkmaar (Noord-Holland)
Land Nederland
Huidige staat Gerealiseerd
Oorspronkelijke opdrachtgever Sstichting Westerlicht
Oorspronkelijke functie Tehuis / Gezellenhuis
Betrokken architect(en) Dirk Saal
Andere betrokken kunstenaars
Aanvang en oplevering 1931 - 1932
Huidige eigenaar Stichting Medisch Centrum Alkmaar / Noordwest Ziekenhuisgroep, locatie Alkmaar
Huidige functie Tijdelijke bestemming: bedrijfsruimte of opslag
Soort monument Rijksmonument
Monumentnummer 524940

Achtergrond

Het bejaardentehuis Huize Westerlicht is gebouwd in het begin van de jaren dertig van de vorige eeuw als een van de eerste specifiek als bejaardenverzorgingshuis ontworpen en professioneel gerunde grotere bejaardenoorden. Opdrachtgever was het bestuur van de particuliere stichting Westerlicht, opgericht door de Vereeniging van Diaconieën in de Ned. Hervormde Kerk Alkmaar.

Het door architect Dirk Saal (1884-1945) in Late Amsterdamse School stijl ontworpen gebouw is in 1932 opgeleverd. In 1934 is het uitgebreid met een vleugel in dezelfde stijl. Toen Huize Westerlicht in 1932 geopend werd, was het een van de grootste bejaardenhuizen in Nederland, met ruimte voor 169 personen. Lange tijd was het ook een van de weinige tehuizen met een eigen verpleegafdeling. De ligging ervan was ideaal, in het hart van de Alkmaarder Hout. Geen wonder dat het meteen door iedereen mooi werd gevonden.

Zoals de meeste oudere bejaardenoorden werden gebouw en voorzieningen in de jaren ’80 ingehaald door de gestegen welvaart en de eisen van de tijd, hetgeen meestal eindigde in voortijdige sloop. Vanwege de unieke locatie en de monumentale waarde bleef Westerlicht echter nog lang een gewilde plek.

Exterieur

Het gebouw is zeer markant gesitueerd aan de noordoostzijde van de Prinses Julianalaan tegenover de Hertenkamp in de Alkmaarderhout en wordt door een ruim voorterrein, met vijverpartij omgeven door oprijlanen, gescheiden van de openbare weg. Aan de voorzijde van de gemetselde borstwering rond een plat zijn twee siersmeedijzeren vlaggenstokhouders bevestigd waartussen in zwart geschilderde ijzeren letters met vergulde rand de naam "WESTERLICHT".

Recente ontwikkelingen

In 2004 werden de bewoners naar een nieuw gebouw verhuisd en viel het doek als bejaardentehuis. Sindsdien is er onduidelijkheid over de toekomst. Grond en opstallen kwamen in eigendom van de Stichting Medisch Centrum Alkmaar, mede ten behoeve van mogelijke uitbreiding. De toekomst van Westerlicht is sindsdien nauw verbonden met de besluitvorming over de toekomst van het aanpalende ziekenhuis. Het MCA had sinds 2011 plannen om de hoofdvestiging van de twee gefuseerde ziekenhuizen Alkmaar en Den Helder naar Heerhugowaard te verplaatsen. Deze plannen zijn echter afgeblazen. De Noordwest Ziekenhuisgroep heeft nog geen plannen met Westerlicht, maar wel ideeën: behoud van de monumentale kwaliteit aan de voorkant, maar sloop van de later aangebouwde achtervleugel. Achter de voorgevel is een rigoureuze aanpassing nodig om het pand toekomstbestendig te maken, met nieuwe indeling, hogere verdiepingen en een nieuwe achtergevel. Daarom wordt dat daar niet meer onderhouden.

Plafondhoogtes zijn door de huidige comforteisen met klimaattechniek etc. niet meer van deze tijd, net zo min als de indeling met kleine kamertjes, aldus de vernieuwbouwmanager van het ziekenhuis. Achter Westerlicht komt de nieuwbouw van het ziekenhuis tot 29 meter hoog, maar over de afstand hiervan tot Westerlicht kan nog niets gezegd worden. Westerlicht moet wel een solitair gebouw blijven dat in de toekomst verkocht moet kunnen worden als de ontwikkelingen daarom vragen. Als tijdelijke bestemming diende het gebouw o.a. voor studentenhuisvesting en tijdelijke opvang.

meer

Links

1. http://rijksmonumenten.nl/monument/524940/bejaardenhuis-huize-westerlicht/alkmaar/
2. http://onh.nl/nl-NL/verhaal/1162/een-gouden-hart-in-huize-westerlicht
3. https://www.flickr.com/photos/archiefalkmaar/sets/72157647120014386/

Professionele of persoonlijke band met dit gebouw/blok

In 2002 werden het gebouw en de monumentale tuin op de rijksmonumentenlijst geplaatst als belangrijk en stijlzuiver voorbeeld van de Late Amsterdamse School. Het is van algemeen belang vanwege de cultuur- en architectuurhistorische waarde als merendeels gaaf bewaard voorbeeld van bejaardenhuisvesting uit het Interbellum. Het gebouw heeft hoge situationele waarde vanwege de markante ligging in de Alkmaarderhout.

Ingezonden door: Andre Bakker

Andre Bakker

Reacties

Geen reacties voor dit gebouw.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.