Introductie

Deze strakke villa is van de hand van de gemeentearchitect van Middelstum, S.A. Veenstra.

Specificaties

Officiële of officieuze naam Grachtstraat 12, Middelstum
Adres(sen) Grachtstraat 12
Postcode(s) 9991 BA
Plaats (provincie) Middelstum (Groningen)
Land Nederland
Huidige staat Deels of volledig gerenoveerd
Oorspronkelijke opdrachtgever Particuliere opdrachtgever
Oorspronkelijke functie Villa of geschakelde villawoning
Betrokken architect(en) S.A. Veenstra
Andere betrokken kunstenaars Rustema
Aanvang en oplevering 1935 - 1935
Huidige eigenaar Particuliere eigenaar
Huidige functie Villa of geschakelde villawoning
Soort monument Rijksmonument
Monumentnummer 517412

Achtergrond

Deze vrijstaande villa met aangebouwd achterhuis in het centrum van Middelstum is ontworpen in 1935 door gemeentearchitect S.A. Veenstra uit Middelstum in opdracht van mejuffrouw A.H. Bieuwenga. Het gaat om een Groninger variant van de Amsterdamse School-stijl. De beschrijving bij dit item is ontleend aan het Monumentenregister.

Exterieur

De villa is gelegen op een langgerekt perceel. De tuin wordt aan de voorzijde van de openbare weg gescheiden door een uit ongeveer 1935 stammend smeed- en gietijzeren hek ontworpen en gemaakt door smid Rustema uit Middelstum. In de tuin aan de voorzijde is nog een rotstuin aanwezig, bestaande uit terrassen, roodbakstenen bloembakken en gemetselde muurtjes, overgroeid met mos en rotsplantjes.

Het deels onderkelderde woonhuis op nagenoeg rechthoekige plattegrond is opgetrokken in rode baksteen op een trasraam van donkerbruin/paarse baksteen en wordt gedekt door een samengestelde kap waarop zwarte Romaanse pannen; twee gemetselde schoorstenen, waarvan alleen de schoorsteen aan de zuidzijde met betonnen kap; overkragende houten goot. De gevels worden geleed door liggende en staande vensters met een onderdorpel van donkere tegels; zwarte gevelband aan de zuidzijde.

Het meest opvallende is de entree in een portiek. Deze bevindt zich centraal in de voorgevel (zuidzijde) en bestaat uit een paraboolvormige houten deur waarin gebrandschilderd glas. Boven de entree bevinden zich drie staande vensters waarin gekleurd glas-in-lood. In de topgevel links van de entree een driezijdige erker waarin vensters met in de bovenlichten gekleurd glas-in-lood. Boven de erker een balkon met gemetselde borstwering, afgezet met donkere tegels waarop een ijzeren railing; twee openslaande houten deuren en zijlichten waarin glas-in-lood. In de top een staand smal venster. Rechts van de entree een liggend venster met tweedelig zijlicht waarin glas-in-lood; op de rechterhoek een brede houten stijl. Hierboven een vierdelig venster waarin glas-in-lood waarvoor een houten bloembak op houten klossen.

Het huis met aangebouwd achterhuis en hek is rijksmonument vanwege architectuur- en cultuurhistorische waarde: - als voorbeeld van een woonhuis uit 1935 in de provincie Groningen in een regionale Amsterdamse School-stijl - vanwege de opvallende vormgeving en detaillering - vanwege de vrij hoge mate van gaafheid van zowel exterieur als delen van het interieur - als goed voorbeeld van het oeuvre van gemeentearchitect S.A. Veenstra

Interieur

In het interieur zijn onder meer van belang: in de hal de houten vloer, de houten tochtdeur waarin gekleurd glas-in-lood met zijlichten, de houten bordestrap, in de tochthal de lambrisering van zwart, oranje en witte tegels, in het toilet de tegelvloer en lambrisering, de zachtboard plafonds met geometrische decoraties, de houten paneeldeuren, de vensterbanken van gele tegels. In het boekje van Anja Reenders zijn foto's van de tochtdeur en het trappenhuis opgenomen (blz 142-143).

Recente ontwikkelingen

In de jaren tachtig zijn twee ramen in het dak aan de noord- en westzijde geplaatst en is de indeling enigszins gewijzigd.
meer

Gebruikte bronnen

1. Anja Reenders, Versteende welvaart. Amsterdamse School op het Groninger Hoogeland (Uitgeverij Noordboek 2007).

Links

1. https://www.monumenten.nl/monument/52969

Professionele of persoonlijke band met dit gebouw/blok

Een blikvanger aan de Grachtstraat in Middelstum, ook door de tuin en het tuinhek, die bij de villa horen. Het register spreekt overigens van een "woonhuis" maar ik hanteer de aanduiding villa. "Herenhuis" is misschien ook een goede aanduiding.

Ingezonden door: Gert-Jan Lobbes

Gert-Jan Lobbes Ik zoek naar details van de Amsterdamse School die je pas opvallen als je langere tijd rond loopt en de tijd neemt. Fotograferen helpt om die details te ontdekken. De toppers van deze unieke stroming vind je op vele websites en horen natuurlijk ook thuis op Wendingen. Het leukste vind ik echter om architecten, gebouwen en interieurs in kaart te brengen die nauwelijks aandacht krijgen. Want wie kent tegenwoordig Kruyswijk, Franswa, Boterenbrood of Roodenburgh - om maar een paar namen te noemen? Bekendheid draagt bovendien bij aan behoud van erfgoed. Mijn Amsterdamse Schoolfoto's zijn gebruikt in de brochure van de Amsterdamse Open Monumentendag 2016, in de permanente tentoonstelling van Museum Het Schip en in de tentoonstelling Wonen in Iconen in Bezoekerscentrum De Dageraad, te zien tot december 2017.

Reacties

Geen reacties voor dit gebouw.

Je moet eerst inloggen voordat je een reactie kan plaatsen.
Als je nog geen account hebt, dan kan je je aanmelden voor een account.